Czym grozi awitaminoza i hiperwitaminoza witaminy D?

kobieta leżąca na ziemi w słońcu
0
Udostępnij

Witamina D jest niezbędna do zachowania pełni zdrowia, dlatego coraz więcej osób rozważa możliwość jej suplementowania. Wraz z rosnącą świadomością możliwe będzie znaczne zmniejszenie przypadków niedoborów witaminy D. Są one cały czas powszechne we wszystkich grupach wiekowych. W dalszym ciągu nie każdy zdaje sobie sprawę, jakie są skutki wydłużającego się niedoboru. Jednak nie tylko niedobór jest groźny dla zdrowia. Nadmierne dawki witaminy D, zarówno te pochodzące z żywności, jak i z suplementów, wiążą się z wieloma skutkami ubocznymi. Jakie są objawy hiper- i awitaminozy witaminy D? Na co należy zwracać szczególną uwagę? Wszystkie niezbędne informacje znajdziesz w naszym artykule.

Awitaminoza

Występowaniu niedoborów witaminy D sprzyjają: dieta ograniczająca lub eliminująca produkty pochodzenia zwierzęcego (będące źródłami cholekalcyferolu), niska liczba słonecznych dni w roku, praca w zamkniętych pomieszczeniach oraz stosowanie kosmetyków z filtrami UV.

Początkowe objawy awitaminozy mogą być mylnie kojarzone z przepracowaniem lub fibromialgią. Brak konsultacji z lekarzem i odwlekanie rozpoczęcia suplementacji prowadzi do wystąpienia poważniejszych objawów oraz rozwoju chorób.

CZYTAJ  Niedobory witaminy D3 w organizmie człowieka - jak je rozpoznać?

Objawy niedoboru witaminy D:

  • bóle kostno-mięśniowe,
  • słabość mięśni,
  • bolesne kurcze mięśni,
  • uczucie zmęczenia,
  • utrata apetytu,
  • biegunka,
  • choroby przyzębia,
  • bezsenność,
  • problemy ze wzrokiem,
  • niesmak i pieczenie w jamie ustnej i gardle,
  • osteomalacja,
  • osteoporoza.
CZYTAJ  Naturalne źródła witaminy D

Niedobory witaminy D wiążą się ze zwiększonym ryzykiem wystąpienia poważnych chorób takich jak:

  • depresja,
  • schizofrenia, choroba Parkinsona, choroba Alzheimera.
  • nadciśnienie tętnicze, choroba niedokrwienna serca, miażdżyca,
  • cukrzyca obydwu typów (związana jest ona z zaburzeniami produkcji insuliny wywołanymi brakiem odpowiednich ilości cholekalcyferolu w organizmie),
  • rak prostaty, rak piersi, rak jajników, rak okrężnicy, rak wątroby, rak żołądka,
  • niektóre postaci białaczki,
  • choroby autoimmunologiczne(m.in. stwardnienia rozsianego czy reumatoidalnego zapalenia stawów), choroby Chrohna,
  • utrata słuchu i równowagi,
  • osteoporoza, osteomalacja, krzywica, złamania.

 

U niemowląt i małych dzieci niedobory witaminy D, zarówno w życiu płodowym jak i później, objawiają się:

  • płaską główką z tyłu,
  • guzami czołowymi,
  • krzywicą,
  • żabim brzuchem,
  • opóźnionym wyrastaniem zębów,
  • nieprawidłowym rozwojem mózgu (większe ryzyko schizofrenii i autyzmu).

Hiperwitaminoza

Zbilansowana dieta oraz ekspozycja na słońce nie powodują nadmiernej kumulacji witaminy D w organizmie. Organizm posiada mechanizmy regulujące wytwarzanie omawianej witaminy, dlatego po osiągnięciu danego pułapu jej produkcja zostaje zatrzymana. Witamina D jest magazynowana w tkance tłuszczowej i stopniowo uwalniana do krwiobiegu. Zapasy witaminy D w tkance tłuszczowej wystarczają na około 2 miesiące. Ryzyko hiperwitaminozy związane jest ze stosowaniem suplementów. Czynnikami ryzyka są źle dobrana dawka (zbyt wysoka), samodzielne zwiększanie dawek bez konsultacji z lekarzem, przyjmowanie dawek uderzeniowych (100’000 j.m. lub 200’000 j.m. podawanych w jednorazowych porcjach, produkty takie dostępne są w krajach na Półwyspie Arabskim i USA) oraz leczenie łuszczycy preparatami z witaminą D. Objawy hiperwitaminozy najczęściej pojawiają się po przyjęciu 4-krotnie większej dawki niż zalecana.

CZYTAJ  Witamina D – witamina życia?

Objawy nadmiaru witaminy D:

  • osłabienie,
  • utrata apetytu,
  • nudności i wymioty,
  • bóle głowy i oczu,
  • ciągłe uczucie pragnienia,
  • otępienie,
  • świąd skóry,
  • wzmożone oddawanie moczu,
  • nadmierna potliwość,
  • biegunki,
  • hiperkalcemia.

zmęczona kobieta

Hiperkalcemia jest bardzo groźna dla organizmu. Powoduje ona odkładanie się jonów wapnia w tkankach miękkich. Najczęstsze miejsca kumulacji jonów wapnia to tętnice, żyły, serce, płuca oraz nerki. Zaburza to prawidłową pracę narządów oraz może prowadzić do ich zwapnienia. Nadmiar witaminy D wiąże się również z częstszym występowaniem kamicy pęcherzyka żółciowego oraz nerek. Przedawkowanie witaminy D przez kobiety w ciąży może powodować deformacje oraz choroby kości u noworodka.

W naszym klimacie niedobory witaminy D są stwierdzane bardzo często. W badaniach przeprowadzonych w lutym 2014 wykazano, że aż 90,3% osób zbadanych w okresie zimy ujawniło głęboki deficyt lub niedostateczne zaopatrzenie ustroju w witaminę D, tj. stężenie 25(OH)D poniżej 30 ng/ml. Znacznie częściej niż hiperwitaminoza, dlatego warto rozpocząć suplementację. Niedobór cholekalcyferolu wiąże się z wieloma objawami. Wydłużający się deficyt witaminy D może prowadzić do poważnych zaburzeń pracy całego organizmu. Bardzo ważne jest, aby nie popadać ze skrajności w skrajność i nie zwiększać dawek suplementu. Podwójne dawki nie niosą za sobą dodatkowych korzyści i nie przyśpieszą ustąpienia objawów niedoboru, a wręcz mogą zaszkodzić przez nadmierną kumulację witaminy w organizmie. Pamiętaj, aby zawsze przed rozpoczęciem stosowania suplementu dokładnie przeczytać ulotkę dołączoną do opakowania.

Standardy medyczne pochodzą z publikacji „Ocena stanu zaopatrzenia w witaminę D w populacji osób dorosłych w Polsce” Pawła Płudowskiego, Jerzego Konstantynowicza, Macieja Jaworskiego, Pawła Abramowicza, Czesława Duckiego.

Powiązane posty